Jeżeli pierwszy raz zobaczysz shilajit, raczej nie pomyślisz: „oto jeden z najcenniejszych skarbów Ajurwedy”.
Czarny. Gęsty. Lepki. Trochę przypomina smołę. Nie pachnie perfumami, nie ma pięknego koloru egzotycznego owocu i zdecydowanie nie wygląda jak coś stworzonego przez dział marketingu.
A jednak od setek lat ludzie zbierają go wysoko w górach, a Ajurweda umieściła go wśród swoich najbardziej cenionych substancji – rasayana.
Dzisiaj shilajit wraca. Tyle że już nie tylko jako tajemnicza substancja ze starych ajurwedyjskich ksiąg. Interesują się nim naturoterapeuci, osoby aktywne, ludzie przemęczeni współczesnym tempem życia, a także naukowcy, którzy próbują sprawdzić, co właściwie znajduje się w tej czarnej masie.
I okazuje się, że jest tam naprawdę sporo.
Zacznijmy jednak od gór
Shilajit najbardziej kojarzymy z Himalajami. Wysoko, pomiędzy skałami, w określonych warunkach pojawia się ciemna substancja, którą zbiera się ze skalnych szczelin.
Często nazywamy ją żywicą, choć technicznie nie jest żywicą roślinną. Nie produkuje jej jedno konkretne drzewo. To znacznie bardziej skomplikowana historia.
Przez bardzo długi czas pozostałości roślin i inna materia organiczna ulegają przemianom w środowisku skalnym. Swoją rolę odgrywają mikroorganizmy, minerały, wilgoć, temperatura i geologia miejsca.
Powstaje niezwykle skoncentrowana masa organiczno-mineralna. W cieplejszych miesiącach mięknie i może pojawiać się w skalnych szczelinach.
I właśnie to jest shilajit. Nie powstaje w fabryce. Nie rośnie na plantacji.
Tworzą go góry, materia organiczna i czas.
85 minerałów. I dopiero zaczynamy
Najczęściej o shilajicie mówi się: 85 minerałów i pierwiastków śladowych. Brzmi dobrze, ale sama liczba niewiele jeszcze tłumaczy.
W zależności od miejsca pochodzenia w shilajicie występują między innymi magnez, wapń, potas, żelazo, cynk, miedź, mangan oraz wiele innych pierwiastków.
Ale gdyby chodziło tylko o minerały, równie dobrze można byłoby kupić dobry preparat multimineralny.
Cała sztuka polega na tym, że shilajit nie jest garścią minerałów wrzuconych do jednego słoiczka. Minerały występują tutaj w naturalnym towarzystwie wielu związków organicznych.
I to zmienia sposób patrzenia na shilajit.
Shilajit czysta żywica
proszek / kapsułki
Shilajit, znany również jako mumio himalajskie, to wyjątkowa substancja naturalnego pochodzenia, która przez setki lat była ceniona w tradycyjnych systemach medycyny Azji. Powstaje w wysokich partiach Himalajów jako rezultat wielowiekowych procesów zachodzących w skałach górskich. Jest bogatym źródłem minerałów, kwasów fulwowych oraz cennych związków organicznych.
Kwas fulwowy – nazwa, którą warto zapamiętać
Jeżeli przy shilajicie masz zapamiętać jedną trudniejszą nazwę, niech będzie to kwas fulwowy. To jeden z najważniejszych składników całego kompleksu.
Kwas fulwowy należy do substancji humusowych powstających podczas długotrwałych przemian materii organicznej.
I tutaj zaczyna się ciekawa historia, bo współczesna naturoterapia zwraca uwagę nie tylko na to, ile minerałów dostarczamy, ale również w jakiej formie i w jakim naturalnym środowisku chemicznym one występują.
Shilajit tworzy właśnie taką wieloskładnikową matrycę. Obok kwasu fulwowego znajdują się substancje humusowe, minerały, pierwiastki śladowe, aminokwasy, kwasy tłuszczowe, związki fenolowe oraz związki o nazwie dibenzo-α-pirony.
Brzmi już mniej jak „górska smoła”, prawda?
A co to właściwie jest rasayana?
Żeby zrozumieć, dlaczego Ajurweda tak wysoko ceni shilajit, trzeba na chwilę zapomnieć o naszym zachodnim sposobie myślenia.
My najczęściej działamy tak:
Boli głowa – coś na głowę. Nie śpimy – coś na sen. Brakuje energii – kawa. Łapie skurcz – magnez.
Ajurweda patrzyła na organizm szerzej.
Shilajit zaliczano do rasayana – grupy substancji związanych z zachowaniem witalności, siły, sprawności, regeneracji i dobrego funkcjonowania organizmu wraz z upływem czasu.
Nie chodziło więc o „tabletkę na jeden problem”. Chodziło o zasoby organizmu. I to jest bardzo bliskie temu, jak dzisiaj pracuje wielu naturoterapeutów.
Zamiast pytać tylko: „co wziąć na zmęczenie?”, warto czasem zapytać: dlaczego właściwie jestem ciągle zmęczony?
Czy organizm ma z czego produkować energię? Jak śpię? Jak jem? Jak funkcjonuje układ nerwowy? Czy mam odpowiednią podaż składników mineralnych? Jak radzę sobie z przewlekłym stresem?
I dopiero wtedy zaczyna się prawdziwa rozmowa o witalności.
I tutaj pojawiają się mitochondria
Mitochondria brzmią jak temat z lekcji biologii, którą większość z nas dawno zapomniała. A szkoda, bo bez nich daleko nie zajedziemy.
To właśnie w mitochondriach powstaje znaczna część ATP – energii wykorzystywanej przez nasze komórki.
Mięśnie jej potrzebują. Mózg jej potrzebuje. Serce jej potrzebuje. Procesy regeneracyjne jej potrzebują. Właściwie cały organizm nieustannie jej potrzebuje.
I właśnie procesy mitochondrialne są jednym z ciekawszych współczesnych kierunków zainteresowania składnikami shilajitu, między innymi kwasem fulwowym oraz dibenzo-α-pironami.
Tu robi się naprawdę interesująco. Bo dawni praktycy Ajurwedy nie wiedzieli, czym jest mitochondrium. Nie znali ATP. Nie mieli mikroskopów elektronowych.
Mówili po prostu o witalności i sile życiowej organizmu. Dzisiaj używamy zupełnie innego języka.
Zmęczenie – nie zawsze potrzebujemy kolejnej kawy
Żyjemy w czasach permanentnego pobudzania.
Nie masz energii? Kawa. Za godzinę następna. Po południu coś słodkiego. Wieczorem człowiek jest wyczerpany, ale jednocześnie tak pobudzony, że nie może zasnąć. Rano zaczynamy od początku.
Shilajit w filozofii naturoterapii interesuje nas z zupełnie innego powodu.
Nie jako kolejny stymulant, który ma zmusić organizm do pracy, ale jako element wspierania naturalnych procesów energetycznych i adaptacji organizmu do obciążeń.
I to jest zasadnicza różnica.
Dlaczego interesują się nim osoby aktywne?
Bo energia komórkowa to jedno, ale jest jeszcze praca mięśni i regeneracja.
Shilajit zaczął więc wychodzić z gabinetów naturoterapeutów i ajurwedyjskich receptur do świata aktywności fizycznej.
Interesuje osoby trenujące, pracujące fizycznie, prowadzące bardzo intensywny tryb życia i wszystkich tych, którzy chcą dbać nie tylko o sam wysiłek, ale również o to, co dzieje się z organizmem po wysiłku.
Współcześnie shilajit bada się między innymi w kontekście zmęczenia mięśniowego, wydolności, zachowania siły i regeneracji.
To wcale nie jest tak odległe od starej koncepcji rasayana. Zmieniła się terminologia. Człowiek nadal chce mieć siłę.
Shilajit i męska witalność
Tu shilajit zrobił w ostatnich latach sporą karierę.
Ajurweda od dawna wiązała go z męską siłą, libido i witalnością.
Współcześnie zainteresowano się jego związkiem z gospodarką hormonalną. Oczyszczony shilajit badano między innymi w kontekście testosteronu całkowitego, wolnego testosteronu oraz DHEAS.
Dlatego coraz częściej pojawia się w naturalnych protokołach dla mężczyzn. Ale warto pamiętać o jednej rzeczy.
Człowiek nie składa się z samego testosteronu.
Na gospodarkę hormonalną wpływają sen, stres, masa ciała, aktywność, odżywianie, wiek i kondycja metaboliczna.
Naturoterapia nie powinna więc sprowadzać shilajitu do kolejnego modnego „boostera testosteronu”. Jego historia jest znacznie ciekawsza.
Shilajit czysta żywica
proszek / kapsułki
Shilajit, znany również jako mumio himalajskie, to wyjątkowa substancja naturalnego pochodzenia, która przez setki lat była ceniona w tradycyjnych systemach medycyny Azji. Powstaje w wysokich partiach Himalajów jako rezultat wielowiekowych procesów zachodzących w skałach górskich. Jest bogatym źródłem minerałów, kwasów fulwowych oraz cennych związków organicznych.
A kobiety?
Oczywiście również.
Przez agresywny marketing shilajit zaczął być przedstawiany niemal jak produkt dla brodatych mężczyzn chodzących na siłownię.
To dość zabawne, biorąc pod uwagę jego znacznie szerszą historię.
Energia komórkowa, minerały, regeneracja, zdolność adaptacji do stresu i utrzymanie witalności dotyczą przecież obu płci.
Dlatego w naturoterapii shilajit interesuje również kobiety, szczególnie w okresach intensywnego życia, zwiększonego obciążenia czy pracy nad ogólną kondycją organizmu.
A mózg?
Mózg jest niewielki w porównaniu z resztą ciała, ale pod względem zapotrzebowania na energię jest niezwykle wymagający.
Dlatego kiedy mówimy o mitochondriach, metabolizmie i starzeniu organizmu, prędzej czy później trafiamy również do układu nerwowego.
Składniki shilajitu, w tym kwas fulwowy, są przedmiotem zainteresowania także w kontekście procesów zachodzących w neuronach, funkcji poznawczych i biologii starzenia.
I to jest kolejny powód, dla którego shilajit trudno wsadzić do jednej szufladki z napisem: „na energię”.
To zdecydowanie za mało.
Stres oksydacyjny – czyli trochę rdzy w biologii
To oczywiście ogromne uproszczenie, ale pomaga zrozumieć temat.
Podczas normalnego funkcjonowania organizmu powstają reaktywne formy tlenu. Organizm posiada własne systemy, które pomagają utrzymywać je w równowadze.
Jeżeli jednak równowaga zostaje zaburzona, mówimy o stresie oksydacyjnym.
Na jego poziom wpływa między innymi przewlekły stres, brak snu, zła dieta, palenie, zanieczyszczenie środowiska czy bardzo intensywny wysiłek.
Związki obecne w shilajicie – szczególnie frakcje humusowe i związki fenolowe – są interesujące również z perspektywy procesów antyoksydacyjnych.
I znów wracamy do punktu wyjścia. Shilajit działa jako kompleks. Nie jest jedną cząsteczką.
Czy shilajit jest adaptogenem?
Często wrzuca się go do jednego worka z ashwagandhą czy różeńcem górskim.
Tyle że shilajit nie jest ziołem. Nie ma korzenia, liści ani łodygi. To substancja mineralno-organiczna.
Natomiast sposób, w jaki tradycyjnie patrzono na jego rolę, rzeczywiście bardzo przypomina współczesną ideę adaptacji organizmu do obciążeń.
Nie chodzi o gwałtowne pobudzenie.
Chodzi o wspieranie zasobów, z których organizm może korzystać wtedy, kiedy ich potrzebuje.
To chyba jedno z najlepszych współczesnych wyjaśnień starej idei rasayana.
Jest jednak rzecz ważniejsza niż piękny napis „Himalayan”
Jakość. I tutaj naprawdę nie warto chodzić na skróty.
Shilajit pochodzi ze skał. Jest produktem naturalnym. Jego skład zależy od miejsca pochodzenia.
Dlatego może również zawierać to, czego w słoiczku zdecydowanie nie chcemy. Na przykład niepożądane ilości metali ciężkich czy inne zanieczyszczenia.
Właśnie dlatego shilajit powinien być odpowiednio oczyszczony i przebadany.
Kupując produkt, warto mniej patrzeć na zdjęcie Mount Everestu na etykiecie, a bardziej na:
- pochodzenie surowca,
- metodę oczyszczania,
- badania laboratoryjne,
- kontrolę metali ciężkich,
- zawartość charakterystycznych frakcji,
- wiarygodność producenta.
W przypadku shilajitu taniej nie zawsze oznacza sprytniej.
Żywica, proszek czy kapsułka?
Najbardziej charakterystyczną postacią pozostaje Shilajit Resin – oczyszczona, ciemna żywica.
W temperaturze pokojowej jest gęsta i lepka. Pod wpływem ciepła mięknie, a w chłodzie staje się twardsza.
I chyba właśnie ta forma najlepiej pokazuje, z czym właściwie mamy do czynienia.
Nie z kolejnym białym proszkiem zamkniętym w kapsułce. Tylko z naturalną substancją, która zachowała swój charakterystyczny wygląd i konsystencję.
Niewielką porcję żywicy stosuje się zgodnie z zaleceniami producenta danego preparatu, często po rozpuszczeniu w ciepłej wodzie lub innym napoju.
Shilajit czysta żywica
proszek / kapsułki
Shilajit, znany również jako mumio himalajskie, to wyjątkowa substancja naturalnego pochodzenia, która przez setki lat była ceniona w tradycyjnych systemach medycyny Azji. Powstaje w wysokich partiach Himalajów jako rezultat wielowiekowych procesów zachodzących w skałach górskich. Jest bogatym źródłem minerałów, kwasów fulwowych oraz cennych związków organicznych.
Dlaczego nagle wszyscy mówią o shilajicie?
Bo lubimy odkrywać na nowo rzeczy, które inni znali od dawna.
Tak było z kurkumą. Tak było z ashwagandhą. Tak było z grzybami funkcjonalnymi. Teraz przyszła kolej na shilajit.
Tyle że tutaj mamy coś naprawdę nietypowego. To nie roślina. Nie grzyb. Nie witamina. Nie pojedynczy minerał.
To naturalny kompleks mineralno-organiczny, który powstawał w środowisku skalnym przez niezwykle długi czas.
Zawiera bogaty profil minerałów i pierwiastków śladowych, kwasy fulwowe, substancje humusowe, związki fenolowe i dibenzo-α-pirony.
Ajurweda umieściła go wśród rasayana. Współczesna naturoterapia interesuje się nim w kontekście witalności, energii, regeneracji, adaptacji do obciążeń i prawidłowego funkcjonowania organizmu.
A laboratoria próbują dziś zrozumieć mechanizmy stojące za właściwościami, które tradycyjne systemy obserwowały przez pokolenia.
I chyba właśnie za to lubię shilajit
Nie trzeba dorabiać mu magicznej historii. Sam w sobie jest wystarczająco niezwykły.
Wyobraź sobie: gdzieś wysoko w Himalajach, pomiędzy warstwami skał, przez lata zachodzą powolne przemiany materii organicznej.
Bez pośpiechu. Bez fabryki. Bez technologii.
Powstaje ciemna masa, która wygląda jak coś zupełnie niepozornego.
A kiedy zaczynamy analizować jej skład, znajdujemy minerały, pierwiastki śladowe, kwasy fulwowe, substancje humusowe, związki fenolowe i kolejne cząsteczki, którymi interesuje się współczesna biochemia.
Ludzie używali jej na długo przed tym, zanim potrafili nazwać choć jedną z tych cząsteczek.
I to jest dla mnie najciekawsze spotkanie starej wiedzy ze współczesną naturoterapią. Nie musimy wybierać między jednym a drugim.
Możemy korzystać z doświadczenia tradycyjnych systemów, a jednocześnie coraz lepiej rozumieć, co właściwie znajduje się w tej czarnej żywicy i dlaczego jest tak interesująca.
Shilajit. Mumio. Rasayana.
Czarne złoto Himalajów.
Kiedy poznasz jego historię i skład, określenie przestaje brzmieć jak reklamowe hasło.
english
český
deutsch
Wszystko przebiegło pomyślnie. Polecam!
SUPER KONTAKT, B. SZYBKA DOSTAWA, SUPER PRODUKT, SUPER SPRZEDAJACY - POLECAM BAAAARDZO
Z ogromną przyjemnością wystawiam komentarz POZYTYWNY!!! Wszystko sprawnie, miło i przyjemnie!!! Przesyłka ekspresowa.!!! GORĄCO POLECAM
Przesyłka wysłana w błyskawicznym tempie Juz na drugi dzień rano.Polecam w 100%.
olejek rycynowy rewelacyjny